Osmanlı Arşiv Belgeleriyle Şeyh Ubeydullah

Hüseyin Siyabend Aytemur bu kitabında, 1800'lerin sonuna damgasını vuran Şeyh Ubeydullah’ın Kürdistan mücadelesini belgeleriyle birlikte anlatırken tarihsel bilgilerin ilişkilerinin ne denli karmaşık ve sıkı sıkıya birbirine bağlı olduğunu göstermektedir.

Sözgelimi, Kürt çalışmalarında Kürt sorununun başlangıcı ulus devlet anlayışı ile bağdaştırılırken, Avrupa devletlerinin çok farklı amaçlar ile oralarda bulunması çoğu zaman göz ardı edilmektedir. Aynı zamanda “ulusal mücadele, bağımsızlık, birlik, direnme” gibi kavramların aslında sadece devletlerinin oyunlarını perdelemek için kullandıkları birer kavram oldukları, Şeyh Ubeydullah'ın direnişinden anlaşılabilir. 

Başka bir ifade ile 'direnerek' yahut 'savaşarak' toprak elde edilebilseydi yahut savunulsaydı eğer, bunu Kürtlerin nezdinde Şeyh Ubeydullah'ın fazlasıyla yapabileceğine şahit olabilirdik. Şayet Kürdistan coğrafyasına müdahale eden devletlerin çıkarlarına 'Bağımsız Kürdistan' gerçeği uysaydı, ne onca hane perişan olurdu ne de Şeyh Ubeydullah'ın ömrünü bu yola harcamasına gerek kalırdı.